Componisten menu

ShareShare | print|
E-mail deze pagina

Van der Straeten, Edmond

Oudenaarde, 03/12/1826 > Oudenaarde, 25/11/1895

Biografie

Van der Straeten, Edmond

door Jan Dewilde

Edmond van der Straeten was jurist en musicoloog. Hij studeerde rechten aan de universiteit van Gent, maar ondertussen cultiveerde hij zijn interesse voor muziek, archeologie en geschiedenis. In zijn geboortestad Oudenaarde deed hij opzoekingen in muziekarchieven, wat resulteerde in publicaties als Les carillons d’Oudenarde (1855) en Recherches sur la musique avant le XIXe siècle (1856). Hij studeerde harmonie bij Bosselet en contrapunt en muziekpaleografie bij Fétis, wiens secretaris hij werd. In die functie was hij ook een tijdje secretaris van de examenjury’s van het Brusselse Conservatorium. Samen met Fétis inventariseerde en bestudeerde hij belangrijke collecties in de Koninklijke Bibliotheek en in de conservatoriumbibliotheek.

Hij schreef ook vele artikels voor Fétis’ Biographie universelle. Waarschijnlijk vanaf eind 1859 werkte Van der Straeten als catalograaf in de Koninklijke Bibliotheek. Daarna ging hij bij het Rijksarchief werken. Ondertussen schreef hij gezaghebbende, met veel kennis van zaken geschreven muziekkritieken in Brusselse bladen als Le Nord, L’étoile belge en L’écho du parlement. In 1867 verscheen het eerste deel van zijn eerste grote belangwekkende publicatie La musique aux Pays-Bas, waarvan het achtste en laatste deel in 1888 gepubliceerd werd. Later volgden nog onder meer het tweedelige Le théâtre villageois en Flandre (1874 en 1881), Les musiciens néerlandais en Italie (1882), Les musiciens néerlandais en Espagne (1885). In opdracht van de Belgische regering maakte Van der Straeten verschillende studiereizen doorheen Duitsland, Spanje, Italië en Frankrijk. In 1870 had hij ook Weimar bezocht.

Van der Straeten was een vroege Wagneriaan. Na Wagners concerten in Brussel in maart 1860 onderkende hij in zijn recensie in Le Nord van 4 april 1860 diens kwaliteiten en wees hij op het nationaal karakter van Wagners kunst. Hij had ook persoonlijke contacten met Wagner en zijn entourage en in 1879 publiceerde hij in Parijs Lohengrin. Instrumentation et philosophie, dat hij opdroeg aan Cosima Wagner. Karel Wauters (Wagner in Vlaanderen, p. 121) bestempelde Van der Straeten als "de beste Wagner-specialist (…) die Vlaanderen gekend heeft."

Van der Straeten was goed bevriend met Benoit. In zijn muziekrecensies volgde hij zijn vriend enthousiast en bij momenten kritisch op de voet.

Fétis doet in zijn artikel over Van der Straeten in de tweede editie van zijn Biographie universelle nogal gemelijk over Van der Straeten. Zo wijst Fétis op een aantal musicologische fouten die Van der Straeten gemaakt heeft voor hij bij hem in de leer kwam en schrijft hij dat Van der Straeten té veel ophef gemaakt zijn petites découvertes relatives à la musique. Nog volgens Fétis zou Van der Straeten gestudeerd hebben aan het Jezuïetencollege van zijn geboortestad. Hij zou zelfs ingetreden zijn en nadien weggestuurd. Maar Oudenaarde had op dat moment geen Jezuïetencollege meer en ook op novicenlijsten komt hij niet voor.

Er zijn van Van der Straeten enkele composities bewaard, waaronder een Te Deum voor solisten, koor en orkest uit 1856.

© Studiecentrum voor Vlaamse Muziek vzw - Jan Dewilde