Ga verder naar de inhoud

Benoit, Peter

° Harelbeke, 17/08/1834 — † Antwerpen, 8/03/1901

Jan Dewilde (translation: Jo Sneppe)

Peter Benoit received his first music lessons from his father, Petrus Benoit, a versatile musician. He discovered religious music as a member of the church choir in his home town. From 1847 to 1851, he studied with the pianist and organist Pieter Carlier in Desselgem. In 1851 he enrolled at the Brussels Conservatory where he studied the piano as well as harmony with Charles Bosselet, and counterpoint, fugue and composition with the principal François-Joseph Fétis. After graduating, in June 1854, he stayed in Brussels to prepare for the Prix de Rome, the prestigious state competition for composition.

During his studies in Brussels he composed a symphony, religious music, romances and melodies but also Flemish lyrical dramas for Jakob Kats's 'Toneel der Volksbeschaving' (Theatre for Popular Culture). In 1855, he was awarded an honourable mention at the Prix de Rome. Two years later he was a laureate of that same competition with his cantata Le meurtre d'Abel. He was bestowed a study grant that allowed him to visit the most important music centres in Germany before moving to Paris, between May 1859 and March 1863 (with several journeys to Brussels to defend his work).

Like many other composers, he tried (in vain) to produce an opera on a Paris stage. However, his piano cycle, Contes et Ballades (1861), was published and played in the French capital and was highly praised. After his scholarship ran out, he nevertheless stayed in Paris as a conductor for Jacques Offenbach's operette theatre, 'Les Bouffes Parisiens', and accompanied them in Vienna, Brussels and Amsterdam. Meanwhile, his religious cycle Quadrilogie religieuse proved very successful in Brussels.

Upon his return to Belgium, he was considered one of the most promising composers. He did not let his admirers down and composed a piano (1864) and flute concerto (1865) as well as his Lucifer oratorio (1866). This work marks the beginning of a long collaboration with the poet Emanuel Hiel.

Benoit was also well-connected in Antwerp where he was supported by the Teichmann family. In 1867, the city council appointed him principal of the city's music school. As such, he developed a "national study with and through the mother tongue" and later applied this theory in a general study programme. Another important factor besides language were the folk songs. To him, they reflected the very nature of a given people, and so he considered them the "precursors of the national musical art." In his music school, he did not primarily wish to train virtuosos but "thinking men and women" (Benoit introduced the concept of mixed classes) among the common people.

His musical and nationalist ideas went against the philosophy of his teacher Fétis and of François-Auguste Gevaert who advocated cosmopolitanism in music. As a result, his music school was not put on a same footing with the country's other conservatories until 1898.

The ideas he developed in his school were based on national stylistic differences. He applied them to his own work, starting with the oratorio De Schelde (1869). In the 1870s, he composed a few very personal pieces, such as Liefdedrama aan zee (Love drama at sea) [1872] and De oorlog (The war) [1873]. However, in order to communicate his ideas to a broad audience as large as possible, he deliberately simplified the idiom and wrote almost exclusively cantatas based on historical nationalist themes, designed for open-air performances. This conscious choice also determined the work's structure which required numerous performers (which, again, served an educational purpose by involving many people in the production) with mainly homophonous choirs, a colourful orchestration, simple but attractive melodies and dramatic effects. His work is an instance of 'community art', written for the sake of educating people culturally, and by that token clear and unequivocal. The Rubenscantate (1877) on a text by Julius De Geyter is a typical example of this.

Benoit developed far-reaching plans for an integrated musical life with due consideration for his audience, amateur and professional musicians. Unable to fulfil all of his wishes, he nevertheless implemented ideas and structures which are still valid today with his 'Koninklijk Vlaams Conservatorium' (Royal Flemish Conservatory) and the 'Nederlands Lyrisch Toneel' (precursor of the 'Vlaamse Opera' (Flemish Opera)).

The life and work of Peter Benoit are encapsulated in his most famous song, Mijn moederspraak (My Mother Tongue) [1889].


Eigen werk

  • Benoit, P.: [recensie zonder titel: over Waelputs fluitconcerto], in: Le Guide musical, 21 februari 1867, p. 2.

Anderen over deze componist

  • Ameye, C.: Herinneringen aan Peter Benoit, in: De Vlaamse Gids, jrg. 35, 1951, p. 137-149.
  • Ameye, C.: Peter Benoit te Harelbeke, in: De Vlaamse Gids, jrg 35, 1951, p. 605-608.
  • Baccaert, H.: Peter Benoit: een kampioen der nationale gedachte, Antwerpen, 1919.
  • Baeck, E. en Schilders, H.: Enkele onjuiste gegevens in de Benoit-literatuur, in: Musica Antiqua, jrg. 11, nr. 4, 1994, p. 174.
  • Baeyens, A.: Eerbied voor Benoit, in: Jaarboek van de Jeugdgemeenschap voor Kunstbeleven, 1951, p. 45-50.
  • Blockx, J.: Peter Benoit, Brussel, 1904.
  • Bouchery, J. (red.): De Vlaamsche Kunstbode, april 1901 [themanummer Peter Benoit].
  • Buyssens, M.: Benoit, Peter, in: Encyclopedie van de Vlaamse Beweging, dl. 1, Tielt-Utrecht, 1973, p. 174-175.
  • Clesse, A. : Mon cher Benoit, in: Gregoir, E.: Panthéon musical populaire, dl. 5, Brussel, 1876, p. 131-132.
  • Cooremans, K. (redactie): Gedenkboek Peter Benoit (1834-1901), Antwerpen, 1984.
  • Corbet, A.: Benoit, Petrus Leonardus Leopoldus, in: Nationaal Biografisch Woordenboek, dl 1, Brussel, 1964, kol. 130-155.
  • Corbet, A.: Brieven van Peter Benoit, in: Nieuw Vlaams Tijdschrift, jrg. 5, 1951, p. 528-543.
  • Corbet, A.: Het oeuvre van Peter Benoit in de tijd beschouwd, in: Band, jrg. 10, 1951, p. 363-368.
  • Corbet, A.: Lucifer; oratorium in drie delen. Algemene beschouwingen en muzikale analyse, Antwerpen, 1962.
  • Corbet, A.: Muzikale analyse van Charlotte Corday, Antwerpen, 1961.
  • Corbet, A.: Peter Benoit als Conservatoriumdirecteur, in: Revue Belge de musicologie, nr. 5 (1951), p. 61-68.
  • Corbet, A.: Peter Benoit, Eugeen Van Oye en het liefdesdrama aan zee, in: De Vlaamse Gids, jrg. 45, 1961, p. 644-648.
  • Corbet, A.: Peter Benoit, leven, werk en beteekenis, in: Koninklijke Vlaamsche Academie voor Taal- en Letterkunde, reeks 6: bekroonde werken, dl. 67, Antwerpen, 1943.
  • Corbet, A.: Peter Benoit (Harelbeke 1834-Antwerpen 1901), in: Voorlichtingsblad van het Belgisch muziekleven, jrg. 1, 1966, nummer buiten reeks, p. 11-12.
  • Corbet, A. (red.): Geschriften van Peter Benoit, Antwerpen, 1942.
  • Croegaert, J.: L'oeuvre de Pierre Benoit et sa continuation, Brussel, 1893.
  • De Bom, E.: Peter Benoit, een Levensbeeld, Antwerpen, 1917.
  • De Mont, P.: Peter Benoit, Baarn, s.a.
  • De Mont, P.: Peter Benoit, in: Drie grote Vlamingen - Hendrik Conscience, Jan van Beers, Peter Benoit, Brussel, s.d., p. 273-310.
  • De Schrijver, K.: Benoit, Peter, L., in: Bibliografie der Belgische toonkunstenaars sedert 1800, Leuven, 1958, p. 15-16.
  • Dewilde, J.: Me voici à Paris: Parijse brieven (1859-1863) van Peter Benoit, Antwerpen, 2001.
  • Dewilde, J.: Nationalistische muziek in Vlaanderen, in: Grijp, L.: Een muziekgeschiedenis der Nederlanden, Amsterdam, 2001, p. 455-460.
  • Dewilde, J.: Peter Benoit, in: Lexicon van de Muziek in West-Vlaanderen, dl. 1, Brugge, 2000, p. 58-60.
  • Dewilde, J.: Tal van oude muziekboekskens: de familie Benoit en het muziekleven in Harelbeke tijdens de 19de eeuw, Gent, 2003.
  • Dille, D.: Peter Benoit en de Nieuwe Muziek, in: Verhandelingen van het muziekcongres gehouden te Antwerpen op 15 en 16 augustus 1934 ter gelegenheid van het eeuwfeest der geboorte van Peter Benoit (Uitgaven van de ‘Vlaamsche muziekcongressen, nr. 1), Antwerpen, s.a.
  • Douliez, P.: Peter Benoit, Haarlem, 1954.
  • Eeckhoud, G.: Peter Benoit, sa vie, son Estétique et son Enseignement, Son Oeuvre, Brussel, 1897.
  • Fétis, F.: Benoit (Pierre), in: Biographie universelle des musiciens, dl. 1, Brussel, 1873, p. 347-348.
  • Gregoir, E.: Benoit (Pierre L. L.), in : Galerie biographique des artistes-musiciens belges du XVIIIme et du XIXme siècle, Brussel, 1862, p. 17-18.
  • Gregoir, E.: Benoit (Pierre), in: L'art musical en Belgique sous les règnes de Léopold Ier et de Léopold II, Brussel, 1879, p. 200.
  • Gregoir, E.: Benoit (Pierre-Léonard-Léopold), in: Les artistes-musiciens belges au XVIIIme et au XIXme siècle, Brussel, 1885, p. 42-47.
  • Gregoir, E.: Benoit (Pierre), in: Panthéon musical populaire, dl. 5, Brussel, 1876, p. 131-133.
  • Kufferath, M.: Peter Benoit, in: Revue de Belgique, oktober 1897, p. 176-183.
  • Lambrechts, R.: Peter Benoit te Heist, in: De Aankondiger, Nieuws- en Aankondigingsblad van 't Kanton Heist op den Berg en Omstreken, 10 maart 1951, jrg. 69, nr. 10, p. 1.
  • Lateur, P. (red.): Vlaanderen, jrg. 50, nr. 2, maart-april 2001 [themanummer Peter Benoit].
  • Lehembre, L.: Toondichter Peter Benoit 1834-1901 - Levensschets, Pittem, 1902.
  • Leytens, L. en Somers, M.: Peter Benoit, 1834-1901. Groot zij alleen wie verrukt en bezielt!, s. l., 1984.
  • M[aurice]. K.[ufferath]: Correspondances-Anvers, in: Le guide musical, jrg. 48, nr. 38, 19 september 1897, p. 575-576.
  • Melis, H.: Peter Benoit. Eenige woorden over zijn Leven, zijne Werken en zijne School, Antwerpen, 1892.
  • Meulemans, A.: De beteekenis van Peter Benoit voor de Vlaamsche muziek, (Verhandelingen van de Algemeene Katholieke Vlaamsche Hoogeschooluitbreiding, dl. 200), Antwerpen, 1922.
  • Meulemans, A. en Van der Mueren, F.: Peter Benoit, (Kon. Vl. Acad. voor Wetenschappen, Letteren... -Openbare Vergadering van 02/06/'51), Brussel, 1951.
  • Monet, A.: Peter Benoit en het Koninklijk Vlaamsch Conservatorium. Een terugblik op zijn leven en werken. Ter gelegenheid der Huldebetooging van 12 september 1897, Antwerpen, 1897.
  • Mortelmans, L.: Peter Benoit, Antwerpen, 1911.
  • Mortelmans, L.: Peter Benoit, beknopte studie over den Man en zijn werk, Antwerpen, 1934.
  • Moulckers, J.: Recueil de chants patriotiques des maîtres de l’art musical belge - 75e anniversaire de l’indépendance nationale 1830-1905 / Vaderlandsche zangen der meesters van de Belgische toonkunst - 75ste verjaring der nationale onafhankelijkheid, Lier, 1905, p. 38.
  • N.N.: Benoit's Feest, in: 't Getrouwe Maldeghem, zondag 12 september 1897, via, online op 16 november 2012.
  • N.N.: De Schelde (L’Escaut), in: Le Guide Musical, jrg. 15, nr. 8, 25 februari 1869, p. [2].
  • N.N.: De Benoit-Monumenten. Een brief van de grooten Peter, krantenknipsel in bezit van Jan Dewilde.
  • N.N.: Lucifer, de Pierre Benoit, in: Le Guide musical, jrg. 12, nr. 42, 18 oktober 1866, p. [3-4].
  • N.N.: Peter Benoit-fonds. Gesticht te Antwerpen op 17 Oogst 1902. Jaarboek over 1902-1903, Antwerpen, 1904.
  • N.N.: Peter Benoit-fonds. Gesticht te Antwerpen op 17 Oogst 1902. Jaarboek over 1903-04, Antwerpen, 1905.
  • N.N.: Peter Benoit-fonds. Gesticht te Antwerpen op 17 Oogst 1902. Jaarboek over 1904-1905, Antwerpen, 1906.
  • N.N.: Un enseignement vicieux, in: Méphisto, 24 november 1888.
  • Pelemans, W.: De Vlaamse muziek en Peter Benoit, Brussel, 1971.
  • Persoons, G., e.a.: Omtrent Benoit 2001: wetenschappelijke bijdragen tot het Peter Benoit-onderzoek, (bijzondere nieuwsbrief van de Koninklijke Vereniging voor Muziekgeschiedenis), Antwerpen, 2001.
  • Pols, A.: Het leven van Peter Benoit, Brussel-Amsterdam, 1965.
  • Pols, A.: Peter Benoit - Meester der Toonkunst, Brussel, 1965.
  • Pols, A.: Peter Benoit's leertijd. Honderd brieven aan zijn ouders uit de jaren 1851-1862, Antwerpen, 1934.
  • Pougin, A.: Benoit (Pierre-Léonard-Léopold), in: Biographie universelle des musiciens et bibliographie générale de la musique par F.-J. Fétis, Supplément et Complément, publiés sous la direction de Arthur Pougin, dl. 1, Parijs, 1878, p. 70-72.
  • Roquet, F.: Petrus Leonardus Leopoldus Benoit ('Peter'), in: Lexicon Vlaamse componisten geboren na 1800, Roeselare, 2007, p. 41-42.
  • Sabbe, J.: De geschriften van Peter Benoit, in: Tijdschrift van het Willemsfonds, jrg. 1, dl. 2, 8, augustus 1896, p. 119-121.
  • Sabbe, J.: Ons Vlaamsch Staats-conservatorium en Peter Benoit, in: Tijdschrift van het Willemsfonds, jrg. 2, dl. 1, 1897, p. 321-337.
  • Sabbe, J.: Peter Benoit. De Vlaming, in: Tijdschrift van het Willemsfonds, jrg. 6, dl. 2, 1901, p. 5-29.
  • Sabbe, J.: Peter Benoit. In memoriam, in: Tijdschrift van het Willemsfonds, jrg. 6, dl. 1, 1901, p. 321-339.
  • Sabbe, J.: Peter Benoit. Zijn leven, zijne werken, zijne betekenis, Gent-Antwerpen, 1902 (1934).
  • Sabbe, M.: Benoit en Hiel, in: Verslagen en Mededeelingen van de Koninklijke Vlaamsche Academie, Gent, 1934, p. 749-756.
  • Sabbe, M.: Peter Benoit, Gent, 1892.
  • Sabbe, M.: Peter Benoit. Zijn leven en zijn werk, Antwerpen, 1925.
  • Sabbe, M. en Verheyden, E.: Peter Benoit, Richard Wagner en Franz Liszt, in: Muziek-Warande, jrg. 1, nr. 2, februari 1922, p. 27-30.
  • Schepens, P.: Antwerpse gedenkplaten, Antwerpen, 1982, p. 185-190.
  • Schepens, P.: Antwerpse standbeelden, Antwerpen, 1983, p. 93-95.
  • Schiltz, E.: Benoit en zijne School, Antwerpen, 1892.
  • Schmook, G.: Ecce Homo - Peter Benoit, Antwerpen, 1960.
  • Schmook, G.: Parijse brandpunten in Peter Benoits gemoedsleven (Koninklijke Vlaamse Academie voor Taal- en Letterkunde. Overdruk uit de verslagen en Mededelingen, 1970, aflevering 2), Gent, 1970.
  • Schmook, G.: Peter Benoits onrust, Hertoetst aan oud beproefd en nieuw onder de hand gekomen materiaal, Antwerpen, 1983.
  • Schmook, G.: Peter Benoit "ankerend" aan de Melkmarkt (1886-1894) tussen Oude Koornmarkt (1871) en Oude Beurs (1884-1901), in: Tijdschrift van de Stad Antwerpen, jrg. 28, 1982, p. 115-120, 161-168 en 225-228.
  • Schrey, J.: Peter Benoit als dirigent, handgeschreven tekst uit het dossier van Julius Schrey, Letterenhuis, Antwerpen.
  • Shaw, G.: London music in 1888-89, Londen, 1937, p. 342-343. & Shaw, G.: Music in London 1890-94, dl. 2, Londen, 1949, p. 183-184.
  • Soete, J.: Op zoek naar de voorouders van Peter Benoit, in: Wetenschappelijke Tijdingen, jrg. 11, 1951, nr. 7, kol. 264-271.
  • Stoffels, C.: Peter Benoit et le mouvement musical Flamand, Antwerpen, 1901.
  • Thys, A.: P.-L.-L. Benoit, in: Historique des sociétés chorales de Belgique, Gent, 1855, p. 194.
  • Thys, A.: Pierre-Léopold-Léonard-Benoit, in: Historique des sociétés chorales de Belgique, Gent, 1861, p. 252-253.
  • Tokkie, B.: Van een Veteraan: Wat Tokkie vertelt over Benoit, Antwerpen, 1934.
  • Van Berglede, M.: Peter Benoit. 1834 - 1901, Antwerpen, 1951.
  • Van Cauteren, P.: "Gij hebt het echte spoor verloren!", in: Gregoir, E.: Panthéon musical populaire, dl. 5, Brussel, 1876, p. 132-133.
  • Van den Borren, C.: Les rapports de Peter Benoit, Brussel, 1951.
  • Van den Borren, C.: Peter Benoit, Antwerpen, 1943.
  • Van den Borren, C.: Peter Benoit (Collection nationale, dl. 17), Brussel, 1942.
  • Van der Mueren, F.: Benoit, man van zijn volk, Leuven, 1935.
  • Van der Mueren, F.: Peter Benoit in het huidig perspectief, Antwerpen, 1968.
  • Van der Mueren, F.: Vlaamsche Muziek en Componisten in de XIXde en XXste eeuw - Peter Benoit (Beroemde Musici, deel XX), s'Gravenhage, 1931.
  • Vandebuerie, P.: Peter Benoit op de voet gevolgd (1834-1901), Antwerpen, 1976.
  • Vanderlinden, M.: Opstellen van en over Peter Benoit in Vlaamse kulturele tijdschriften van 1867 tot 1914. Kritische studie van de gedachteninhoud der muzikale Vlaamse Beweging, Louvain-la-Neuve, U.C.L., onuitgegeven licentiaatsverhandeling, 1970.
  • Van Hoof, J.: Correspondance, in: Tribune musicale. Revue latine, 16 mei 1914.
  • Vissers-Flips, G.: Peter Benoit. 1834-1901. Inventaris van de bewaarde briefwisseling (Publikaties van de Stadsbibliotheek en het Archief en Museum voor het Vlaamse Cultuurleven, dl. 20- 21), Antwerpen, 1987.
  • Willaert, H.: Peter Benoit, de levenswekker, Brussel, 1984.


Höflich-uitgave: De Schelde (1867-1868)

Jan Dewilde

Nederlandse inleiding bij Höflich-cataloognummer 586

Höflich-uitgave: Trois mélodies sans paroles, op. 2

Jan Dewilde

Nederlandse inleiding bij Höflich-cataloognummer 584

Höflich-uitgave: Vingt motets

Jan Dewilde

Nederlandse inleiding bij Höflich-cataloognummer 583

Höflich-uitgave: 4 Fantaisies (1860)

Jan Dewilde

Nederlandse inleiding bij Höflich-cataloognummer 571

Historische teksten

Peter Benoit en de nieuwe muziek

Denijs Dille

Denijs Dille was een van de sprekers op het congres dat op 15 en 16 augustus 1934 in het Conservatorium van Antwerpen werd georganiseerd naar aanleiding van het eeuwfeest van de geboorte van Peter Benoit. Hieronder de lezing van Denijs Dille op dat congres.

Eerbied voor Benoit

August L. Baeyens

Vijftig jaar na Peter Benoits dood, in 1951, liet de modernistische componist August L. Baeyens (1895-1966) volgend artikel verschijnen.

Un enseignement vicieux

een anonieme auteur

Het Franstalige satirische tijdschrift Méphisto was een felle tegenstander van Benoits muziekonderwijs, waarin moedertaal en het volkslied een belangrijke rol speelden. Bijna wekelijks werd Benoits aanpak geridiculiseerd.

Clesse en Van Cauteren over Benoit

door Antoine Clesse en Ph. Van Cauteren

Mon cher Benoit

Après le banquet offert, le 26 juillet, aux artistes et aux représentants de la presse, par la société royale de Choeurs de Gand, organisatrice du grand festival de musique classique

Heb je een vraag of heb je een foutje opgemerkt? Zoek je een partituur?

Of heb je zelf nog meer informatie over deze persoon, contacteer ons dan.